و تسودّ وجوه الكافرين . آن گه حال ايشان بيان كرد و مآل و مرجع ايشان بگفت : فَأَمَّا الَّذِينَ اسْوَدَّتْ وُجُوهُهُمْ أَ كَفَرْتُمْ بَعْدَ إِيمانِكُمْ - اى يقال لهم : أَ كَفَرْتُمْ بَعْدَ إِيمانِكُمْ ؟ ايشان را گويند : از پس ايمان كافر گشتيد ؟ اگر جهودانند و نبوت محمد ( ص ) در تورات يافته بودند و ايمان داشتند كه تورات راست است ، و منتظر وى بودند ، پس از بعثت وى كافر گشتند بوى . و اگر منافقان‌اند به زبان اظهار ايمان كردند آن گه بنفاق كه در دل داشتند كافر شدند ، و اگر مبتدعان‌اند بر جمله ايمان آوردند و بر تفصيل كافر گشتند . و اگر كافران‌اند بر عموم روز ميثاق كه ايشان را گفتند : أَ لَسْتُ بِرَبِّكُمْ ؟ قالُوا بَلى اقرار آورده‌اند بربوبيّت و وحدانيّت اللَّه و گفتند : « بلى » ، آن گه پس از آن كافر گشتند . ايشان را روز قيامت گويند : فَذُوقُوا الْعَذابَ بِما كُنْتُمْ تَكْفُرُونَ ، وَ أَمَّا الَّذِينَ ابْيَضَّتْ وُجُوهُهُمْ فَفِي رَحْمَتِ اللَّهِ - اى فى جنّته . هُمْ فِيها خالِدُونَ - لا يموتون . درين آيت گفت : تبيضّ ، و ابيضّت ، تسودّ و اسودّت ، جاى ديگر گفت : تَرَى الَّذِينَ كَذَبُوا عَلَى اللَّهِ وُجُوهُهُمْ مُسْوَدَّةٌ و نگفت : وجوههم سود ، گفت مسودّة يعنى سياه گشته از بهر آنكه از گور سپيد روى برخاستند ، چنان كه از مادر زادند ، پس آن رويهاشان سياه كردند . همانست كه جاى ديگر گفت : سِيئَتْ وُجُوهُ الَّذِينَ كَفَرُوا ، كَأَنَّما أُغْشِيَتْ وُجُوهُهُمْ ، عَلَيْها غَبَرَةٌ تَرْهَقُها قَتَرَةٌ ، مِنَ الْمَقْبُوحِينَ ، تَغْشى وُجُوهَهُمُ النَّارُ ، تَلْفَحُ وُجُوهَهُمُ النَّارُ ، لا يَكُفُّونَ عَنْ وُجُوهِهِمُ النَّارَ ، نَزَّاعَةً لِلشَّوى اين همه از يك بابست . قوله تعالى : تِلْكَ آياتُ اللَّهِ نَتْلُوها عَلَيْكَ بِالْحَقِّ - اى القرآن ، نتلوه عليك بالصّدق . اين دليل كه خداى را عزّ و جلّ خواندن است ، و ازين باب در قرآن فراوان است : نَتْلُوا ، نَقُصُّ ، فَإِذا قَرَأْناهُ و امثاله .